Nowa strategia UE: Miliard euro na uniezależnienie się od amerykańskich i chińskich technologii AI

Unia Europejska ogłosiła ambitny plan strategiczny, mający na celu wzmocnienie swojej pozycji w dziedzinie sztucznej inteligencji i zmniejszenie zależności od technologii pochodzących ze Stanów Zjednoczonych i Chin. Inicjatywa, znana jako „Apply AI Strategy”, zakłada zainwestowanie miliarda euro w rozwój europejskich platform AI oraz przyspieszenie ich wdrażania w kluczowych sektorach gospodarki, takich jak ochrona zdrowia, obronność i przemysł. Plan, który ma zostać oficjalnie zaprezentowany przez komisarz UE ds. technologii Hennę Virkkunen, postrzega AI jako strategiczny zasób, który musi być głęboko zintegrowany z instytucjami, przemysłem i polityką bezpieczeństwa.

Kluczowym elementem strategii jest wspieranie skalowalnych i wielokrotnego użytku rozwiązań generatywnej AI, opracowywanych w Europie, ze szczególnym naciskiem na otwarte oprogramowanie. UE zamierza wykorzystać popyt ze strony agencji publicznych, aby napędzać szersze przyjęcie tych technologii i pomóc europejskim startupom w rozwoju. Komisja Europejska przeznacza na ten cel miliard euro z istniejących funduszy. Inicjatywa ma również na celu przyspieszenie wdrażania AI w wrażliwych obszarach, takich jak opieka zdrowotna i produkcja.

Innym priorytetem jest ograniczenie „zewnętrznych zależności łańcucha AI” – czyli obecnego uzależnienia Europy od zewnętrznej infrastruktury technologicznej w zakresie działania, szkolenia i zarządzania systemami AI. Komisja ostrzega, że te zależności „mogą zostać wykorzystane jako broń” przez podmioty państwowe i niepaństwowe, co stwarza ryzyko dla łańcuchów dostaw.

Rosnące napięcia geopolityczne również mają wpływ na tę decyzję. Powrót Donalda Trumpa do prezydentury USA odnowił w Europie wątpliwości co do wiarygodności USA jako partnera, a rosnące wpływy Chin w dziedzinie AI są postrzegane jako zagrożenie dla zdolności Europy do kształtowania przyszłości tej technologii. Europa obawia się, że bez własnych kompetencji w dziedzinie AI, zostanie zredukowana do roli konsumenta technologii tworzonych przez globalnych konkurentów.

Obrona jest kolejnym obszarem zainteresowania. Europejskie siły zbrojne wciąż w dużym stopniu polegają na amerykańskiej technologii w systemach dowodzenia i kontroli (C2) opartych na AI w operacjach NATO. Komisja chce „przyspieszyć rozwój i wdrażanie europejskich systemów C2 opartych na AI” i konkretnie promować „suwerenne modele graniczne” dla AI w obszarach takich jak obrona kosmiczna. Celem jest zapewnienie, że strategiczne systemy obronne Europy nie będą uzależnione od technologii, które mogą być kontrolowane przez inne państwa.