Czy możemy zaufać sztucznej inteligencji? Nowy framework ma pomóc odpowiedzieć na to pytanie
Sztuczna inteligencja rewolucjonizuje świat, wpływając na codzienne decyzje i strategiczne wybory. Od algorytmów rekrutacyjnych po systemy wsparcia w opiece nad osobami starszymi, AI staje się wszechobecna. Pojawia się zasadnicze pytanie: czy możemy jej zaufać? Międzynarodowy zespół badaczy podjął próbę stworzenia ram, które pomogą odpowiedzieć na to fundamentalne pytanie.
Roger Mayer, profesor zarządzania z North Carolina State University, podkreśla wagę zaufania w kontekście AI: „Jeśli mamy używać AI do podejmowania ważnych decyzji, zaufanie jest kluczowe. Zainwestowaliśmy ogromne środki w aplikacje AI, dlatego musimy rozwinąć podejście, które pozwoli nam ocenić wiarygodność AI w sposób naukowy i praktyczny”.
Frank Krueger, profesor neuronauki społecznej z George Mason University, dodaje: „Nasza globalna współpraca bada psychologię, etykę i wpływ społeczny zaufania do AI. Proponujemy transdyscyplinarny 'TrustNet Framework’, aby zrozumieć i wzmocnić zaufanie do AI, co pozwoli nam sprostać wyzwaniom takim jak dezinformacja, dyskryminacja i wojna”.
Trzy filary zaufania
TrustNet Framework opiera się na trzech głównych komponentach:
- Transformacja problemu: Połączenie pytania o zaufanie do AI z wiedzą naukową.
- Produkcja nowej wiedzy: Określenie ról badaczy i interesariuszy oraz zaprojektowanie koncepcji integracji, która pozwala na analizę wyzwania z różnych perspektyw jednocześnie.
- Transdyscyplinarna integracja: Ocena wyników w celu generowania użytecznych wniosków dla społeczeństwa i nauki, odpowiadając na pytania badawcze w sposób, który rozwija nasze zrozumienie i ma praktyczne zastosowanie.
Kluczowe jest to, żeby podejście do AI było transdyscyplinarne – uwzględniające perspektywy użytkowników, osób dotkniętych działaniem AI oraz decydentów politycznych. Tylko wtedy analiza zaufania do AI będzie wartościowa dla społeczeństwa.
Przyszłość zaufania w erze AI
René Riedl z University of Applied Sciences Upper Austria podkreśla, że przyszłe ramy zaufania muszą uwzględniać nie tylko to, jak ludzie ufają AI, ale także to, jak systemy AI oceniają i reagują na ludzką niezawodność oraz jak AI tworzy formy zaufania między sobą w środowiskach sieciowych i zautomatyzowanych.
Badacze są zgodni: zaufanie jest fundamentem zdrowych relacji, zarówno między ludźmi, jak i między ludźmi a technologiami. AI przekształci społeczeństwo, ale to zaufanie – między ludźmi, systemami i instytucjami – musi kierować sposobem, w jaki budujemy i wykorzystujemy AI.
Artykuł „A call for transdisciplinary trust research in the artificial intelligence era”, opublikowany w „Humanities & Social Sciences Communications”, stanowi cenną lekturę dla osób zajmujących się AI, polityką, etyką i projektowaniem technologii, które chcą zrozumieć i zwalczać wyzwania związane z zaufaniem do AI.
