Model biznesowy barierą dla Chin. Firmy AI zarabiają dziesięć razy mniej niż amerykańscy liderzy

Rywalizacja w dziedzinie sztucznej inteligencji wkracza w fazę weryfikacji modeli biznesowych, a dane finansowe pokazują głęboką przepaść między USA a Chinami. Z analizy Rhodium Group wynika, że wszystkie znaczące chińskie spółki AI generują łącznie roczne przychody (ARR) stanowiące zaledwie ok. 10 proc. tego, co zarabiają dwaj amerykańscy liderzy: OpenAI i Anthropic. Wskazane dane dotyczące przychodów odzwierciedlają stan na lipiec 2026 roku. W tym okresie ByteDance umocnił swoją pozycję lidera chińskiego zestawienia, podczas gdy amerykański Anthropic odnotował gwałtowny wzrost wskaźnika ARR do poziomu 65 miliardów dolarów.

Skalę dysproporcji obrazują konkretne liczby. Łączny wskaźnik ARR dla OpenAI i Anthropic szacowany jest na 105 miliardów dolarów (odpowiednio 40 mld i 65 mld dol.). W tym samym czasie największy chiński gracz, ByteDance, generuje około 4 miliardów dolarów. Kolejne miejsca w chińskim rankingu zajmują Alibaba (2,4 mld dol.), Moonshot (1 mld dol.), MiniMax (800 mln dol.) oraz DeepSeek (500 mln dol.).

Otwartość kosztem monetyzacji

Główną przyczyną tych różnic jest przyjęta strategia komercjalizacji. Amerykańscy giganci stawiają na zamknięte, płatne modele dostępne przez API, co pozwala im na agresywną monetyzację. Chińskie laboratoria znacznie częściej udostępniają swoje rozwiązania w formule otwartej. Choć ułatwia to upowszechnienie technologii i pozwala użytkownikom na uruchamianie systemów we własnym środowisku, jednocześnie drastycznie ogranicza strumień przychodów twórców modeli.

Dane Artificial Analysis potwierdzają, że koszty realizacji zadań przy użyciu chińskich modeli są dla użytkowników końcowych znacznie niższe. Taka dostępność cenowa, choć korzystna dla rynku, zmniejsza marże chińskich deweloperów i utrudnia im finansowanie długoterminowego rozwoju z własnych środków.

Wyceny kontra rzeczywistość

Mimo niskich przychodów, chińskie spółki utrzymują bardzo wysokie wyceny, co rodzi pytania o trwałość ich finansowania. Przykładowo, wycena DeepSeek to aż 163-krotność jego przychodów ARR. Wysoki mnożnik wyceny dotyczy także innych graczy z Chin. W przypadku Moonshot wskaźnik ten wynosi około 50-krotność ARR, co nadal znacząco przewyższa parametry amerykańskich liderów, mimo że jest trzykrotnie niższy niż w przypadku rekordowego pod tym względem DeepSeek. Dla porównania, w przypadku OpenAI wskaźnik ten wynosi 34, a dla Anthropic 21. Tak wysokie mnożniki w Chinach mogą utrudnić pozyskiwanie kolejnych rund prywatnego kapitału w przyszłości.

Istotnym czynnikiem pozostaje rola państwa, która w Chinach koncentruje się jednak w konkretnym obszarze. Według Rhodium Group ponad 60 proc. inwestycji w chipy i infrastrukturę serwerową pochodzi ze źródeł publicznych. Logan Wright z Rhodium zaznacza jednak, że rząd prawdopodobnie nie będzie bezpośrednio dotował samych laboratoriów rozwijających najbardziej zaawansowane modele. Oznacza to, że chińskie firmy muszą znaleźć sposób na skuteczną monetyzację technologii, aby dotrzymać kroku amerykańskiej konkurencji w dłuższym terminie.